Trwa ładowanie...

 

Trwa zapisywanie na newsletter...

Cel i zasady działania

Mechanizm Finansowy EOG i Norweski Mechanizm Finansowy (czyli tzw. Fundusze norweskie i EOG) są formą bezzwrotnej pomocy zagranicznej przyznanej przez Islandię, Norwegię i Liechtenstein nowym członkom UE – kilkunastu państwom Europy Środkowej i Południowej oraz krajom bałtyckim. Fundusze te są związane z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej oraz z jednoczesnym wejściem naszego kraju do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (który tworzą państwa UE oraz Islandia, Liechtenstein i Norwegia). W zamian za udzielaną pomoc finansową, państwa-darczyńcy korzystają z dostępu do rynku wewnętrznego UE mimo, że nie są jej członkami.

Głównym celem Funduszy norweskich i Funduszy EOG jest przyczynianie się do zmniejszania różnic ekonomicznych i społecznych w obrębie EOG oraz wzmacnianie stosunków dwustronnych pomiędzy państwami-darczyńcami a państwem-beneficjentem.

3 maja 2016 r. Islandia, Liechtenstein i Norwegia osiągnęły porozumienie z UE w sprawie kształtu III edycji Mechanizmu Finansowego EOG (2014-2021), podpisując Protokół 38c do Umowy o EOG. Jednocześnie Norwegia podpisała porozumienie z UE w sprawie Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2014-2021. Odbiorcami nowej edycji Funduszy norweskich i EOG (2014-2021) jest łącznie 15 krajów UE – czyli 12 państw, które przystąpiły do wspólnego rynku w 2004, 2007 i 2013 r. oraz Grecja i Portugalia.

Polska podpisała umowy międzyrządowe (Memoranda of Understanding) w sprawie III edycji funduszy norweskich i EOG (2014-2021) 20 grudnia 2017 r., otrzymując na ich mocy 809,3 mln EUR (z łącznej puli ponad 2,8 mld EUR), co czyni ją podobnie jak w poprzednich edycjach, największym beneficjentem.

 

Podział środków pomiędzy państwa. Polska otrzyma najwięcej śodków - aż 809,3 milionów euro

 

Za koordynację wdrażania Funduszy norweskich i EOG w Polsce odpowiada Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju, pełniące rolę tzw. Krajowego Punktu Kontaktowego (KPK) dla Funduszy norweskich i EOG. Jako KPK, MIiR prowadzi stałą współpracę z Biurem Mechanizmów Finansowych w Brukseli. Poszczególne programy III edycji Funduszy są wdrażane przez polskie instytucje publiczne. Wyjątek stanowią, podobnie jak w poprzednich edycjach, obszary „Społeczeństwo obywatelskie” oraz „Dialog społeczny – godna praca”, które będą zarządzane przez darczyńców (odpowiednio przez Biuro Mechanizmów Finansowych w Brukseli oraz Innovation Norway).  

Programy w ramach III edycji Funduszy norweskich i EOG będą wdrażane do 2024 r. Wyjątek stanowi  Fundusz Współpracy Dwustronnej, który będzie wdrażany do 30 kwietnia 2025 r.

L.p.ProgramOperatorPartner Programu (DPP)Budżet
1. Innowacyjność Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Innovation Norway 85 mln euro
2. Rozwój Lokalny Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju Norweski Związek Władz Lokalnych i Regionalnych (KS) 100 mln euro
3. Nauka Narodowe Centrum Nauki z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju Narodowa Rada ds. Badań Naukowych 110 mln euro
4. Edukacja Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji  Norweska Agencja Współpracy Międzynarodowej na Rzecz Poprawy Jakości Kształcenia w Szkolnictwie Wyższym (DIKU), Islandzkie Centrum Badań (RANNIS), Agencji ds. Kształcenia Międzynarodowego (AIBA) 20 mln euro
5. Środowisko Ministerstwo Środowiska z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Norweska Dyrekcja ds. Zasobów Wodnych i Energii, Norweska Agencja Środowiska, Agencja ds. Energii Islandii 140 mln euro
6. Kultura Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego Norweska Rada Sztuki oraz Norweski Dyrektoriat ds. Dziedzictwa Kulturowego 75 mln euro
7. Zdrowie Ministerstwo Zdrowia Norweski Dyrektoriat ds. Zdrowia 20 mln euro
8. Sprawiedliwość Ministerstwo Sprawiedliwości z Centralnym Zarządem Służby Więziennej Norweska Służba Więzienna 70 mln euro
9. Sprawy Wewnętrzne Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji Norweskie Ministerstwo Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa Publicznego oraz Norweski Dyrektoriat Obrony Cywilnej (DSB) 20 mln euro
10. Fundusz Współpracy Dwustronnej Ministerstwo Inwestycji i  Rozwoju n/d 16,2 mln euro
11. Pomoc Techniczna Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju n/d 12,1 mln euro
 Programy zarządzane przez darczyńców 
12.  Fundusz na rzecz Społeczeństwa Obywatelskiego Biuro Mechanizmów Finansowych (BMF) n/d 53 mln euro
13. Work life balance Innovation Norway n/d 6,1 mln euro